دوره تکمیلی «نگهداری و بهره‌برداری از قنات» ابعاد فنی، چالش‌ها و راهکارهای علمی مرتبط با قنات را مورد بررسی قرار داد و شناخت صحیح قنات و حفظ کارکرد پایدار آن تأکید اصلی بود.

به گزارش روابط عمومی مرکز آموزش عالی امام خمینی(ره)، قنات به‌عنوان یکی از هوشمندانه‌ترین دستاوردهای مهندسی آب در ایران، همچنان نقشی کلیدی در مدیریت منابع آب ایفا می‌کند. در همین راستا، برگزاری دوره‌های تخصصی با محوریت نگهداری و بهره‌برداری اصولی از قنات، ضرورتی انکارناپذیر است.
دوره تکمیلی نگهداری و بهره‌برداری از قنات با رویکردی علمی و کاربردی برگزار شد. این دوره فرصتی برای تعمیق دانش فنی و اصلاح نگاه‌های نادرست نسبت به قنات فراهم کرد.

علی خاکبازان استادیار مرکز آموزش عالی امام خمینی(ره) در این دوره، با طرح این پرسش که «قنات چیست؟» به بررسی کلیات فنی و تبیین تعاریف نادرست رایج پرداخت و تعریف صحیح و علمی قنات را تشریح کرد. سپس شرایط طبیعی مناسب برای ایجاد قنات، از جمله ویژگی‌های زمین‌شناسی و منابع آب زیرزمینی، مورد بررسی قرار گرفت. در ادامه، روش‌های متفاوت حفر قنات و تفاوت آن‌ها با توجه به نوع سفره آب، به‌ویژه سفره‌های آب عمیق، تشریح شد و نقش مادرچاه در تأمین پایدار آب توضیح داده شد. همچنین اهمیت شیب دهلیز و تأثیر آن بر جریان آب و پایداری سازه قنات بیان شد. مدرس در بخش دیگری از مباحث، به مشکلات رایج در فرآیند حفر قنات از جمله تخلیه خاک تونل در مسیرهای طولانی و چالش تأمین هوای کافی در داخل تونل پرداخت و راهکارهای عملی و تجربی برای غلبه بر این مشکلات را ارائه کرد.

هدف از برگزاری این دوره، ارتقای سطح دانش فنی بهره‌برداران و کارشناسان در زمینه نگهداری و بهره‌برداری اصولی از قنات بود.

این آموزش‌ها با رویکرد حفظ پایداری منابع آب و احیای قنات‌ها طراحی شد.
در نهایت، تقویت نگاه علمی و اصلاح برداشت‌های نادرست نسبت به قنات، از مهم‌ترین اهداف این دوره به شمار می‌رفت.